Wetenschap voor integraal beheer van rampen- en klimaatrisico’s

Rampen gebeuren zelden op zichzelf. Een overstroming kan de gezondheidszorg en sanitaire voorzieningen beschadigen, waardoor het moeilijker wordt om uitbraken van infectieziekten te voorkomen. Extreme hitte kan het risico op infectieziekten vergroten, terwijl een eerdere crisis een gemeenschap kwetsbaarder kan maken voor een volgende ramp. Klimaatverandering zorgt ervoor dat sommige gevaren vaker voorkomen of ernstiger worden, terwijl bevolkingsgroei en verstedelijking ervoor zorgen dat steeds meer mensen en infrastructuur aan deze gevaren worden blootgesteld. Toch bestuderen en bereiden we ons nog vaak voor op afzonderlijke rampen. Hierdoor is het moeilijker om te begrijpen hoe verschillende gevaren op elkaar inwerken, hoe de effecten ervan elkaar kunnen versterken en wat we kunnen doen om het totale risico te verminderen.

In een recent gepubliceerd artikel onderzoekt een interdisciplinaire groep onderzoekers wat nodig is om toe te werken naar een meer integrale aanpak van rampen- en klimaatrisicobeheer. Ze beschrijven vijf belangrijke uitdagingen die moeten worden aangepakt om toe te werken naar Comprehensive Disaster and Climate Risk Management. Dit concept is onderdeel van een nieuwe, meer integrale benadering van het omgaan met risico’s die samenhangen met klimaatgerelateerde en niet-klimaatgerelateerde gevaren en andere factoren die risico’s vergroten, over verschillende tijdschalen en niveaus heen. Deze vijf uitdagingen hebben betrekking op de volgende punten:

  1. We beschikken over onvoldoende uitgebreide en kwalitatief goede data over hoe de samenleving wordt beïnvloed door verschillende risico’s, hoe we ons hierop voorbereiden en hoe we erop reageren.
  2. Hierdoor hebben we beperkt inzicht in waarom individuen, gemeenschappen en andere besluitvormers zich op een bepaalde manier (niet) voorbereiden op complexe, samenhangende risico’s, en hoe dit hun reacties beïnvloedt.
  3. Ons vermogen om te modelleren hoe we huidige en toekomstige risico’s effectief kunnen verminderen, wordt beperkt door gebrek aan- en de versnippering van gegevens en kennis over de dynamiek van verschillende, samenhangende risico’s.
  4. Huidige bestuurs- en organisatiestructuren houden de versnippering van data en kennis vaak in stand.
  5. De grote complexiteit van samenhangende risico’s en het feit dat er niet altijd één duidelijke oplossing is, zorgt voor obstakels in de uitwisseling van kennis tussen wetenschap, beleid en praktijk.

Het artikel gaat dieper in op elk van deze uitdagingen, bespreekt waarom ze belangrijk zijn voor integraal rampenrisicobeheer en geeft ideeën over hoe deze uitdagingen kunnen worden aangepakt.

Lees de volledige publicatie hier.

Aan dit onderzoek is onder andere bijgedragen door onderzoekers van het Pandemic and Disaster Preparedness Center (PDPC). Het artikel werd op 24 september 2026 gepubliceerd in NHESS:

Ward, P. J., de Ruiter, M. C., Boersma, K., Cesuroglu, T., Clark, N., Comes, T., Dahal, A., Fransen, S., Verschuur, J., Anthonj, C., Balakrishnan, S., de Bruijn, J., Hendriks, E., Mena Fluhmann, R., Perlaviciute, G., Steg, L., van den Homberg, M. J. C., van Westen, C., Atun, F., Schreijer, A.  & van Maanen, N. (2026). Invited Perspectives: Science for Comprehensive Disaster and Climate Risk Management. Natural Hazards and Earth System Sciences, 26(9), 4589-4609.