Wandelen, fietsen of sporten kan een positieve invloed hebben op je stemming. Toch voelt niet iedere jongere zich na beweging beter. Ook kan het effect van dag tot dag verschillen. Met het nieuwe onderzoek Moving Minds willen onderzoekers ontdekken voor wie en onder welke omstandigheden bewegen het mentale welzijn versterkt. 

Het mentale welzijn van jongeren staat onder druk. Bewegen wordt vaak genoemd als een toegankelijke manier om somberheid en angstklachten te helpen voorkomen. Maar een algemeen advies als ‘ga wat vaker bewegen’ doet geen recht aan de verschillen tussen jongeren. Mogelijk knapt de ene jongere op van intensief sporten, terwijl een ander meer baat heeft bij rustig bewegen of nauwelijks verschil merkt. 

Moving Minds onderzoekt daarom niet alleen hoeveel jongeren bewegen, maar ook hoe hun stemming rond die momenten verandert. Het project van Erasmus MC en Erasmus Universiteit Rotterdam heeft hiervoor een bijdrage van tienduizend euro ontvangen van het Vaillant Fonds. 

 .

Beweging en stemming volgen in het dagelijks leven 

Moving Minds wordt uitgevoerd binnen een lopend onderzoek van het Convergence Health & Technology Flagship PROTECt ME. In deze studie worden 300 jongeren tussen de 16 en 25 jaar gedurende twaalf maanden gevolgd. Voor Moving Minds worden 50 deelnemers uit deze studie uitgenodigd. Tijdens de drie weken durende meetperiode dragen zij een Garmin activity tracker die hun beweging continu meet. In diezelfde periode beantwoorden zij vijf keer per dag via hun telefoon enkele korte vragen over hun stemming. Daarnaast vullen zij aan het begin een aanvullende vragenlijste in over psychologische factoren rond bewegen. Alle deelnemers aan de bredere PROTECt ME-studie vullen vóór de meetperiode vragenlijsten in over hun mentale welzijn. Direct na de meetperiode en na drie, zes en twaalf maanden vullen zij dezelfde vragenlijsten opnieuw in. 

Door deze gegevens te combineren, onderzoeken zij: 

• voor wie beweging samengaat met een betere stemming;  

• onder welke omstandigheden deze samenhang het sterkst is;  

• of patronen in beweging en stemming in het dagelijks leven samenhangen met veranderingen op langere termijn, bijvoorbeeld in depressieve klachten. 

.

Van algemeen beweegadvies naar gerichte preventie 

Het vernieuwende aan Moving Minds is de combinatie van verschillende soorten informatie. De Garmin activity tracker registreert objectief hoeveel en hoe intensief iemand beweegt. De korte vragen via de telefoon laten zien hoe iemand zich op verschillende momenten van de dag voelt. De aanvullende vragenlijst geeft inzicht in psychologische factoren, zoals eerdere positieve of negatieve ervaringen met bewegen. Hierdoor kunnen de onderzoekers verder kijken dan gemiddelden en nagaan welke persoonlijke kenmerken en omstandigheden mogelijk verschil maken. 

Moving Minds ontwikkelt nog geen behandeling of beweegprogramma, maar levert eerst kennis op over de relatie tussen beweging en stemming. Die kennis kan later worden gebruikt om preventieve interventies beter af te stemmen op persoonlijke kenmerken en omstandigheden. Eerst moet het onderzoek echter laten zien welke patronen daadwerkelijk in de gegevens naar voren komen.

Samenwerking met onderzoeks- en praktijkpartners 

De onderzoekers willen de resultaten en gebruikte instrumenten delen met verschillende onderzoeks- en praktijkpartners. Binnen het eHealth Junior-consortium kunnen de inzichten mogelijk worden toegepast in onderzoek naar de Grow It! app. Met het Stress in Action-consortium wordt samengewerkt aan de methodologische validatie van wearables. Ook willen de onderzoekers verkennen hoe de inzichten kunnen worden benut in beweeg- en trainingsprogramma’s van het So Fit & Fun Centrum en KNVB-jeugdtrainers. 

 .

Onderdeel van PROTECt ME 

Moving Minds sluit aan bij de ambitie van PROTECt ME om mentale gezondheidsproblemen bij jongeren eerder te herkennen en waar mogelijk te voorkomen. Binnen dit Flagship combineren Erasmus MC, Erasmus Universiteit Rotterdam en TU Delft kennis uit onder meer psychiatrie, psychologie, pedagogiek, kunstmatige intelligentie, ontwerp en gezondheidseconomie. Lees meer over het Flagship PROTECt ME. 

 .

Betrokken onderzoekers 

Het projectteam van Moving Minds bestaat uit Sinika Stadeler-Timme, Annabel Vreeker, Hanneke Scholten en Manon Hillegers. Het onderzoek wordt uitgevoerd vanuit Erasmus MC en Erasmus Universiteit Rotterdam, loopt van juni 2026 tot en met mei 2027 en wordt mede mogelijk gemaakt door het Vaillant Fonds.