Op 20 mei 2025 hebben de WHO-lidstaten tijdens de 78e World Health Assembly het Pandemic Agreement (PA) aangenomen, bedoeld om de mondiale paraatheid en respons op pandemieën te versterken. Het is pas het tweede juridisch bindende VN-gezondheidsakkoord in de geschiedenis. Elf landen onthielden zich van stemming, waaronder Nederland, maar dat was onder de regering-Schoof. Met het aftreden van deze regering in juli 2025 en de vorming van een nieuwe coalitie kán ons standpunt veranderen – of niet. Het is dus tijd om te onderzoeken hoe belangrijk het PA kan zijn voor Nederland, hoe voorbereid we zijn op de volgende pandemie en hoe we mogelijk een eens-zo-solide internationale reputatie aan het verliezen zijn.

In december 2025 publiceerde Global Health Perspectives een interview met Marion Koopmans (wetenschappelijk directeur van het PDPC) en Anja Schreijer (medisch directeur van het PDPC) over de paraatheid van Nederland voor toekomstige pandemieën. Beide directeuren uiten hun zorgen over de huidige situatie, aangezien experts waarschuwen voor een ‘ernstig verzwakte staat van infectieziektebestrijding’. Dit kan in de toekomst grote gevolgen hebben voor Nederland, vooral gezien de hoge bevolkingsdichtheid en sterke wereldwijde verbindingen, die het risico op introductie en verspreiding van virussen vergroten.

Koopmans en Schreijer roepen politieke partijen op om pandemische paraatheid prioriteit te geven. Naast structurele financiering voegt Schreijer toe: “Wat Nederland nodig heeft, is een langetermijnvisie voor publieke en mondiale gezondheid.” Een inzet op paraatheid stelt ons in staat om belangrijke knelpunten aan te pakken die tijdens de COVID-19-pandemie naar voren kwamen, zoals incompatibele datasystemen, moeilijkheden bij het opschalen van bron- en contactonderzoek, en besluitvorming die uitsluitend op het biomedische perspectief was gericht.

Lees het volledige interview met Marion Koopmans en Anja Schreijer in Global Health Perspectives.

Geïnteresseerd in dit onderwerp? Bekijk ook het interview met Marion Koopmans in Buitenhof.